Дар ҷаҳони муосир яке аз масъалаҳои доғи рӯз ва нигаронкунанда терроризм мебошад. Ин падида на танҳо ба як давлат ё минтақа, балки ба тамоми ҷомеаи ҷаҳонӣ таҳдид менамояд. Терроризм амали зӯроварона ва ғайриқонуние мебошад, ки бо мақсади тарсонидани мардум, фишор овардан ба ҳукуматҳо ва ноором кардани ҷомеа анҷом дода мешавад. Он ба ҳаёти осоиштаи инсонҳо зарбаи ҷиддӣ мезанад ва боиси талафоти зиёди ҷонӣ, харобшавии иқтисодӣ ва паҳншавии тарс дар ҷомеа мегардад.
Имрӯзҳо терроризм шаклҳои гуногун гирифта, аз воситаҳои муосири технология ва шабакаҳои иҷтимоӣ низ истифода мебарад. Аз ин рӯ, мубориза бо он танҳо вазифаи як давлат нест, балки ҳамкории байналмилалиро талаб мекунад.
Терроризм як амали барқасдона ва хушунатомез аст, ки одатан аз ҷониби гурӯҳҳои ташкилшуда ё шахсони алоҳида анҷом дода мешавад. Онҳо бо истифода аз тарс ва зӯроварӣ мехоҳанд ба ҳадафҳои сиёсӣ, идеологӣ ё динӣ ноил шаванд.
Сабабҳои пайдоиши терроризм гуногунанд. Яке аз омилҳои асосӣ ин ноустувории сиёсӣ дар баъзе кишварҳо мебошад. Вақте ки адолат ва қонуншиканӣ вуҷуд дорад, гурӯҳҳои радикалӣ имкони пайдоиш меёбанд. Сабаби дигар камбизоатӣ ва бекорӣ мебошад. Одамони ноумед ва аз имкониятҳои зиндагии беҳтар маҳрумшуда баъзан ба доми гурӯҳҳои экстремистӣ меафтанд.
Илова бар ин, таъсири идеологияҳои ифротӣ ва таблиғоти бардурӯғ низ нақши муҳим мебозад. Баъзе гурӯҳҳо бо истифода аз дин ё ғояҳои сиёсӣ одамонро фиреб дода, онҳоро ба амалҳои зӯроварона ҷалб мекунанд.
Терроризм ба тамоми соҳаҳои ҳаёти инсон таъсири манфӣ мерасонад. Пеш аз ҳама, он боиси талафоти ҷонӣ мегардад. Ҳар як амали террористӣ метавонад ҷони одамони бегуноҳро аз байн барад, ки ин фоҷиаи бузург аст.
Дуюм, терроризм суботи иҷтимоиро вайрон мекунад. Вақте ки дар ҷомеа тарс ҳукмфармо мешавад, одамон оромии равонии худро гум мекунанд. Ин ҳолат ба рушди фарҳангӣ ва иҷтимоӣ низ таъсири манфӣ мерасонад.
Сеюм, терроризм ба иқтисодиёт зарари калон мерасонад. Корхонаҳо хароб мешаванд, сармоягузорӣ кам мешавад ва рушди иқтисодӣ суст мегардад. Давлатҳо маҷбур мешаванд маблағҳои зиёдеро барои амният сарф кунанд, ки метавонистанд барои маориф ва тандурустӣ истифода шаванд.
Барои мубориза бо терроризм ҳамкории байналмилалӣ хеле муҳим аст. Ҳеҷ як давлат наметавонад танҳо бо ин падида мубориза барад. Созмонҳои байналмилалӣ, аз ҷумла СММ, дар пешгирӣ ва коҳиш додани терроризм нақши муҳим доранд.
Ҳамчунин, мубодилаи иттилоот байни кишварҳо, назорати сарҳадҳо ва мубориза бо маблағгузории гурӯҳҳои террористӣ аз ҷумлаи чораҳои муҳими пешгирӣ мебошанд. Кишварҳо бояд қонунҳои сахт қабул намуда, фаъолияти гурӯҳҳои ифротиро маҳдуд кунанд.
Нақши ҷавонон дар пешгирии терроризм
Ҷавонон қишри муҳими ҷомеа мебошанд ва метавонанд дар пешгирии терроризм нақши калон дошта бошанд. Онҳо бояд донишҳои дуруст гиранд, ба таҳсил ва рушди худ диққат диҳанд ва ба таблиғоти бардурӯғ дода нашаванд.
Тарбия дар рӯҳияи ватандӯстӣ, эҳтироми қонун ва арзишҳои инсонӣ метавонад ҷавононро аз таъсири гурӯҳҳои ифротӣ эмин нигоҳ дорад. Оила ва мактаб дар ин раванд нақши муҳим мебозанд.
Дар умум, терроризм яке аз хатарҳои ҷиддии асри XXI мебошад, ки ба тамоми инсоният таҳдид мекунад. Он на танҳо боиси талафоти ҷонӣ ва харобӣ мегардад, балки оромии ҷомеаро низ вайрон мекунад. Барои мубориза бо ин падида ҳамкории давлатҳо, баланд бардоштани сатҳи маърифатнокии ҷомеа ва тарбияи дурусти ҷавонон зарур аст.
Танҳо бо роҳи ҳамбастагӣ ва ҳамдигарфаҳмӣ метавон ин хатари бузургро коҳиш дод ва ҷаҳони орому бехатар сохт.
О. Зардуштмеҳр
омӯзгори Донишкадаи кӯҳию металлургии Тоҷикистон