ПАРЧАМИ ДАВЛАТӢ ИФОДАГАРИ ИСТИҚЛОЛИЯТИ МИЛЛӢ

Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон яке аз муҳимтарин рамзҳои муқаддаси давлатдорӣ ва таҷассумгари истиқлолу соҳибихтиёрии халқи тоҷик маҳсуб ёфта, инъикоскунандаи гузаштаи пуршараф, мероси бойи фарҳангӣ, тамаддуни куҳанбунёд, ҳамбастагии миллӣ ва орзуву ҳадафҳои созандаи мардуми Тоҷикистон мебошад. Парчам на танҳо рамзи расмии давлат, балки ифодагари ҳисси ватандӯстӣ, ифтихори миллӣ, худшиносии шаҳрвандӣ ва арҷгузорӣ ба дастовардҳои истиқлолияти давлатӣ ба шумор меравад.

Ҳар як сокини Ҷумҳурии Тоҷикистон уҳдадор аст, ки ба рамзи давлатии кишвар арҷ гузошта, муқаддасот ва арзишҳои дар он таҷассумёфтаро гиромӣ дорад. Зеро эҳтиром нисбат ба Парчами давлатӣ, пеш аз ҳама, нишонаи садоқат ба Ватан, миллат ва мероси таърихии хеш мебошад.

Баъди эълон гардидани Истиқлолияти давлатӣ дар соли 1991, Ҷумҳурии Тоҷикистон ба раванди ташаккул ва муайян намудани рамзҳои миллии давлатдорӣ шуруъ намуд. Маҳз 24-уми ноябри соли 1992, дар ҷараёни Иҷлосияи XVI Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон Парчами давлатии кишвар расман қабул карда шуд.

Ин рӯйдоди таърихӣ дар раванди ташаккули давлатдории миллӣ мавқеи хосса дорад. Қабули Парчами давлатӣ ҳамчун яке аз иқдомҳои муҳим дар самти таҳкими пояҳои истиқлолият, эҳёи суннату арзишҳои миллӣ ва бунёди низоми нави давлатдории тоҷикон нақши назаррас гузошт.

Ҳар сол санаи 24-уми ноябр дар саросари Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун Рӯзи Парчами давлатӣ бо шукӯҳу шаҳомати хос таҷлил мегардад. Ин сана барои тамоми шаҳрвандони кишвар таҷассумгари арҷгузорӣ ба давлату миллат, эҳтиром ба рамзҳои миллӣ ва гиромидошти муқаддасоти Ватан ба ҳисоб меравад.

Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон аз се рахи уфуқӣ иборат буда, бо рангҳои сурх, сафед ва сабз оро дода шудааст. Дар қисми марказии рахи сафед тасвири тоҷи тиллоӣ ва ҳафт ситораи тиллоранг ҷой дода шудааст, ки ҳар кадоми онҳо мазмун ва рамзҳои хоси худро ифода менамоянд.

Ҳар як ранг ва ҷузъи таркибии Парчами давлатӣ дорои маънои амиқи рамзӣ буда, арзишҳои таърихию фарҳангӣ ва ормонҳои миллии халқи тоҷикро инъикос мекунад:

  1. Ранги сурх — ифодагари муборизаи таърихӣ баҳри озодӣ, ба даст овардани истиқлолият, шуҷоат, матонат ва фидокорӣ мебошад. Ҳамзамон, он рамзи неруи ҳаётбахш, фаъолияти созанда ва иродаи қавии мардум маҳсуб меёбад.
  2. Ранги сафед — таҷассумгари покизагӣ, осоиштагӣ, самимият, ростиву адолат, хушбахтӣ ва ниятҳои неки сокинони кишвар мебошад. Ин ранг инчунин бо рушди соҳаи пахтакорӣ ва неъматҳои табиии сарзамини Тоҷикистон алоқаманд аст.
  3. Ранги сабз — рамзи табиати зебо, шукуфоӣ, сарсабзӣ, ободонӣ, зиндагии осуда ва умедворӣ ба фардои нек мебошад.
  4. Тоҷи тиллоӣ — нишонаи соҳибдавлатӣ, истиқлолу озодӣ, ҳувияти миллӣ, тамаддуни қадима ва соҳибихтиёрии миллати тоҷикро таҷассум менамояд.
  5. Ҳафт ситораи тиллоӣ — ифодагари бахту иқбол, саодат, хушбахтӣ ва такомули маънавӣ мебошанд. Рақами ҳафт дар таъриху фарҳанг ва ҷаҳонбинии мардуми тоҷик мақоми махсус дошта, ҳамчун рамзи некӣ ва комилӣ эътироф шудааст.

Парчами давлатӣ ҳамчун рамзи муттаҳидсозандаи ҷомеа баромад намуда, шаҳрвандонро новобаста аз макони истиқомат, фаъолияти касбӣ ва вазъи иҷтимоиашон дар атрофи арзиши олии миллӣ — Ватан ба ҳам меорад. Он ифодагари ҳамбастагии мардум, ягонагии миллӣ ва масъулияти муштараки ҳар як шаҳрванд дар самти ҳифзу таҳкими истиқлолияти давлатӣ мебошад.

Дар солҳои соҳибистиқлолӣ Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар чорабиниҳои гуногуни сатҳи байналмилалӣ, мусобиқаҳои варзишӣ, ҳамоишҳои илмӣ ва барномаҳои фарҳангӣ ҳамчун рамзи давлатдорӣ парафшон мегардад. Ҳар дафъае, ки ливои миллӣ дар арсаи байналмилалӣ барафрохта мешавад, эҳсоси ифтихор, худшиносӣ ва муҳаббати шаҳрвандон нисбат ба Ватан боз ҳам қавитар мегардад.

Хусусан, муваффақиятҳои варзишгарони тоҷик дар мусобиқаҳои бонуфузи ҷаҳонӣ, инчунин муаррифии мероси таърихию фарҳангии миллат дар сатҳи байналмилалӣ ба баланд бардоштани мақому манзалат ва эътирофи Ҷумҳурии Тоҷикистон дар ҷомеаи ҷаҳонӣ мусоидат менамоянд.

Насли ҷавон ҳамчун қувваи пешбарандаи ҷомеа ва омили асосии рушди минбаъдаи давлат ба ҳисоб меравад. Бинобар ин, ташаккули ҷаҳонбинии ҷавонон дар заминаи арзишҳои ватандӯстӣ, худогоҳии миллӣ, ҳисси масъулиятшиносӣ ва эҳтироми самимӣ ба рамзҳои давлатӣ аз самтҳои муҳими тарбияи насли наврас маҳсуб меёбад.

Парчами давлатӣ дар ташаккул ва тақвияти ҳисси ватандӯстӣ дар байни шаҳрвандон нақши муҳим дорад. Ҳар як намояндаи насли ҷавон бояд аз таърихи пайдоиш, мазмуну муҳтаво ва аҳамияти рамзҳои миллии кишвар огоҳ буда, онҳоро ҳамчун муқаддасоти миллӣ эҳтиром ва ҳифз намояд.

       Ташкили чорабиниҳои маърифатӣ ва фарҳангӣ, гузаронидани соатҳои тарбиявӣ, озмунҳои гуногун ва ҳамоишҳои илмӣ дар муассисаҳои таълимӣ ба муносибати Рӯзи Парчами давлатӣ барои таҳкими худшиносии миллӣ ва баланд бардоштани сатҳи маърифати ватандӯстии хонандагону донишҷӯён заминаи мусоид фароҳам меорад.

Насли ҷавон бояд хуб дарк намояд, ки ҳифзу нигоҳдории истиқлолияти давлатӣ танҳо масъулияти мақомоти давлатӣ набуда, балки қарзи шаҳрвандӣ ва вазифаи муқаддаси ҳар як сокини Тоҷикистон мебошад.

Дар шароити имрӯза, Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар назди созмонҳои бонуфузи байналмилалӣ, муассисаҳои дипломатӣ, ҳамоишҳои сиёсиву иқтисодӣ ва мусобиқаҳои варзишии сатҳи ҷаҳонӣ барафрохта мешавад.

Ҳамчун яке аз рамзҳои расмии давлатдорӣ, Парчам Ҷумҳурии Тоҷикистонро дар арсаи байналмилалӣ муаррифӣ намуда, ҳувияти миллӣ, мероси таърихӣ ва ҷойгоҳи сиёсию фарҳангии онро дар ҷомеаи ҷаҳонӣ таҷассум менамояд.

Парафшон гардидани ливои миллии Тоҷикистон дар мусобиқаҳои байналмилалӣ, махсусан ҳангоми ба даст овардани ғалабаҳои варзишгарони кишвар, барои ҳар як шаҳрванди тоҷик мояи ифтихор, шодмонӣ ва эҳсоси баланди ватандӯстӣ ба ҳисоб меравад.

Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун муқаддастарин нишонаи соҳибистиқлолӣ, озодиву истиқлол, ҳамбастагии миллӣ ва ифтихори мардуми тоҷик эътироф мегардад. Он инъикоскунандаи гузаштаи пурифтихор, мероси ғании фарҳангӣ, тамаддуни куҳанбунёд ва ҳадафу ниятҳои неки миллати тоҷик мебошад.

Арҷгузорӣ ба Парчами давлатӣ пеш аз ҳама ифодаи муҳаббату садоқат ба сарзамини аҷдодӣ, эҳтиром ба миллат ва гиромидошти арзишҳои миллӣ ба шумор меравад. Бинобар ин, ҳар як шаҳрванди кишвар бояд дар роҳи ҳифзи рамзҳои давлатӣ, таҳкими ягонагиву ҳамбастагии ҷомеа ва саҳмгузорӣ дар рушди иқтисодию иҷтимоии Ватан масъулияти баланд зоҳир намояд.

Орзумандем, ки Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамеша дар фазои сулҳу оромӣ парафшон буда, минбаъд низ таҷассумгари суботи сиёсӣ, дӯстиву ҳамдигарфаҳмӣ, ваҳдати миллӣ ва пешрафту шукуфоии Тоҷикистони азиз бошад!

Парчами миллӣ — мояи ифтихори мо, Тоҷикистони соҳибистиқлол — сарбаландиву шарафи мост!

Абдуллоева Д.К.

ассистенти кафедраи иқтисодиёт ва идоракунии Донишкадаи кӯҳию металлургии Тоҷикистон